HISTORIA SZKOŁY W GUŁOWIE
 |
| Dom Stanisława Piętochy, w którym mieściła się szkoła, 1959 r. Źródło: Polski Atlas Etnograficzny |
Do roku 1917 szkoły w Gułowie nie było. Nauczaniem zajmował się miejscowy gospodarz Andrzej Izdebski, syn Jana, który posiadał wykształcenie w zakresie I klasy dawnej, rosyjskiej szkoły powszechnej. Pomimo skromnego wykształcenia przejawiał talent do nauczania oraz zamiłowanie do czytania i smokształcenia. Mieszkańcy Gułowa bardzo go cenili.
Jednoklasowa Publiczna Szkoła Powszechna w Gułowie powstała 1 września 1917 r. staraniem Antoniego Gołębiowskiego, kierownika pobliskiej szkoły w Adamowie, a w późniejszym okresie sekretarza Dozoru Szkolnego gminy Gułów. Pierwszą nauczycielką była Bronisława Rembowska, a od 2 marca 1918 r. - Franciszek Gniewecki. Były to czasy okupacji niemieckiej podczas I wojny światowej. Szkoła mieściła się w budynku prywatnym u gospodarza Jana Madeja, uczęszczało do niej 52 dzieci.
Od 1 sierpnia 1918 r. do 1 sierpnia 1927 r. nauczycielem był Jan Prussak. Szkoła mieściła się w budynku wynajętym u gospodarza Ignacego Piętochy. Praca w szkole była utrudniona ze względu na brak własnego budynku, boiska i podwórza. Dzieci uczęszczających do szkoły było 54. Frekwencja była dobra. Zorganizowana została opieka szkolna, w skład której weszli Szymon Gajownik i Wojciech Kociszewski - gospodarze z Gułowa.
W 1919 r. straniem nauczyciela Jana Prussaka i opiekunów szkolnych, dzięki przychylności Stanisława Leśniowskiego, dzierżawcy majątku w Gułowie, wieś otrzymała w darze od ks. Marii Ludwiki Czartoryskiej 4 morgi i 260 prętów gruntu na potrzeby szkoły.
W 1924 roku Jan Prussak przeniósł się do pracy w szkole powszechnej w Blizocinie, gm. Łysobyki i pracował tam 8 lat.
W roku 1923 powstała szkoła równorzędna w majątku w Gułowie, której nauczycielką od 1 sierpnia 1923 r. do 31 lipca 1926 r. była Antonina Sosenkiewiczówna.
Po odejściu pana Prussaka stanowisko nauczyciela w szkole w Gułowie objął Feliks Głódkowski i pracował tu od 1 września 1924 do 1 sierpnia 1925 r. Był on również kierownikiem szkoły w majątku.
Po panu Głódkowskim kierownictwo objął Franciszek Dębniak, który zajmował to stanowisko od 1 sierpnia 1925 r. do 1 stycznia 1927 r., następnie przeniósł się do szkoły w Woli Gułowskiej, gdzie objął stanowisko nauczyciela i kierownika szkoły po odchodzącym na emeryturę Franciszku Wilewskim.
Od 1 września 1925 r. do 30 czerwca 1926 r. w Gułowie pracowała Irena Dębniak, nauczycielka kontraktowa, żona Franciszka Dębniaka.
Od 1 września 1926 r. do 1 września 1928 r. nauczycielem szkoły w Gułowie był Władysław Fryszkiewicz.
Od 1 stycznia 1927 r. do 30 czerwca 1931 r. nauczycielem tutejszej szkoły był Adam Janiszewski. W tymże roku dzieci z terenu dworskiego przydzielone zostały do rejonu szkoły w Adamowie, a dzieci z terenu wsi Gułów i Dębowica (Purtowizna) uczęszczały do I – klasowej samodzielnej szkoły w Gułowie.
Od 1 września 1931 r. do 1 września 1932 r. nauczycielką szkoły była Maria Sotowska.
Od 1 września 1932 r. stanowisko nauczyciela objął ponownie Jan Prussak.
W latach 1927 – 1932 opiekunami szkoły byli Aleksander Dzido i Józef Zdunek, a w latach 1932 – 1937 Józef Zdunek i Aleksander Biadun.
Duże zasługi dla szkoły miał również dzierżawca pobliskiego majątku w Dębowicy Gustaw Szabłowski.
 |
| Szkolne zdjęcie - Gułów 15 czerwca 1935 r. Osoby rozpoznane na zdjęciu: Wanda Witek, Janina Witek, Wanda Kociszewska, Adela Gajownik (Zdunek), Jerzy Zdunek, Roman Witek. Fotografię udostępnił Tadeusz Zdunek. |
W 1936 roku mieszkańcy Gułowa odkupili od Jana Prussaka plac z domem i budynkami gospodarskimi. Od tej pory szkoła posiadała własny budynek, w którym mieściła się również świetlica Związku Strzeleckiego.
W roku szkolnym 1936/1937 uczyło się w szkole 80 dzieci:
oddział I – 10 dzieci,
oddział II – 18 dzieci,
oddział III – 29 dzieci,
oddział IV – 23 dzieci.
W tym roku szkołę ukończyło 6 dzieci. Do wyżej zorganizowanej szkoły powszechnej w Adamowie poszło 3 dzieci: Janina Gajownik, Zdzisława Piętocha i Genowefa Chmielewska.
We wrześniu 1937 r. wybuchła epidemia tyfusu. Zmarły trzy osoby: dwóch gospodarzy
i uczennica I oddziału.
Z dniem 15 listopada 1937 r. I – kl. Publiczna Szkoła Powszechna w Gułowie została przemianowana na Publiczną Szkołę Powszechną Stopnia I.
1 września 1939 r. wybuchła II wojna światowa. Dnia 5 X 1939 r. podczas toczącej się na tym terenie bitwy SGO „Polesie” gen. Franciszka Kleeberga z oddziałami niemieckimi, budynek szkoły został spalony.
 |
| Pismo Jana Prussaka do Inspektora Szkolnego w Łukowie. Archiwum Państwowe w Siedlcach |
W warunkach okupacyjnych szkoła wznowiła działalność 4 stycznia 1940 r. Nauczycielem w dalszym ciągu był Jan Prussak. Niemcy wprowadzili zakaz nauczania historii, literatury, geografii Polski oraz gimnastyki. Wycofano przedwojenne podręczniki. Oficjalnym środkiem nauczania był tygodnik „Ster”, a dla dzieci młodszych ,,Mały Ster".
 |
| Mały Ster : ilustrowane czasopismo dla najmłodszych Rok szk. 1943/44, nr 1. |
 |
| Ster : ilustrowane czasopismo dla młodzieży Nr 1 (1943/44) |
Wraz z początkiem roku szkolnego 1940/1941 pracę w szkole w Gułowie rozpoczęła Kazimiera Suskowa. Szkoła liczyła 4 oddziały. Lekcje odbywały się w budynku wynajmowanym u gospodarza Piotra Króla. Lokal składał się z 2 pomieszczeń: sali lekcyjnej i szatni. Nauka odbywała się w systemie zmianowym. W jednej izbie lekcyjnej uczyły się dwie klasy, klasy III i IV - rano, a klasy I i II - po południu. Kazimiera Suskowa w czasie okupacji prowadziła tajne nauczanie.
 |
| Uczniowie szkoły w Gułowie przed kościołem w Adamowie. Rok szk. 1940/1941. Siedzą od lewej: Czesław Madej, Antoni Leszko, Czesław Biadun s. Aleksandra, ? Brzózka, Stanisław Dzido s. Zofii, ??, Adam Chmielewski (?), Jan Biadun s. Aleksandra, ??, Ryszard Homka. Stoją od lewej: ??, ??, Jan Szczuchniak, ??, Stefan Biadun s. Jana, Emilia Leszko, Stanisław Bancerz, Marianna Kasak, Janina Świder (Jaros), ??, Zofia Chmielewska c. Cypriana, ??, ??, ??, ??, Marta Biadun, Janina Jodełko, Adela Biadun ( Ragan), Krystyna Leszko, Marianna Król. Najwyżej stoją (od lewej): ??, ??, Mieczysław Bancerz, ??, ??, ??, ??, ??, Filomena Dzido, ??, Wanda Piętocha (Biadun), Wróblewska Janina, Wróblewska Salomea, Helena Szczotka, Zuzanna Kasak, Leokadia Madej, Czesław Biadun s. Jana. |
Czasy okupacji niemieckiej były wyjątkowo trudne dla szkoły. Na wsi panowała bieda. Dzieciom brakowało odzieży, butów, a często i pożywienia. Jak wspomina jedna z ówczesnych uczennic, Janina Jaros, dzieci ze starszych klas, które uczyły się rano po lekcjach biegły szybko do domu, aby oddać buty swojemu młodszemu rodzeństwu, które naukę rozpoczynało później.
W roku szkolnym 1947/48 kierownikiem szkoły została Maria Gajdówna. W szkole uczyło się 61 dzieci: w klasie I – 16, II – 18, III – 14 i IV – 13. W wynajętym, drewnianym budynku brakowało oświetlenia elektrycznego.
W roku szkolnym 1948/49 do szkoły uczęszczało 56 dzieci. Nauczanie odbywało się w systemie zmianowym. Szkoła posiadała bibliotekę – 15 książek.
W roku szkolnym 1949/50 w szkole uczyło się 48 uczniów. Kierownikiem szkoły był Stefan Gromek. Szkoła nosiła nazwę: Publiczna Szkoła Ogólnokształcąca Stopnia Podstawowego. W skład Komitetu Rodzicielskiego wchodzili: Aleksander Gajownik, Józef Piętocha, Janina Plewka i Leokadia Ragan. W szkole zorganizowano śniadania dla uczniów. Biblioteka liczyła 26 tomów książek.
Od 1 września 1950 r. kierownikiem szkoły została pochodząca z Warszawy Irena Rogulska, nauczycielka z dużym doświadczeniem i wykształceniem pedagogicznym. Przewodniczącym Komitetu Rodzicielskiego był Józef Plewka.
 |
| Irena Rogulska Fotografię udostępnił Bogdan Ciołek. |
W roku szkolnym 1952/1953 w szkole zorganizowano 5 oddziałów. Zajęcia odbywały się
w 2 wynajmowanych lokalach, u gospodarzy: Piotra Króla i Stanisława Piętochy. W szkole pracowało 2 nauczycieli.
W roku szkolnym 1953/54 zorganizowano 6 oddziałów. Brakowało pomocy naukowych, głównie do chemii, fizyki, biologii i geografii.
 |
| Uczniowie klasy VI z nauczycielką Ireną Rogulską. 1953 r.. Fotografię udostępnił Bogdan Ciołek. |
W roku szkolnym 1954/55 w szkole uczyło się 54 uczniów w 5 oddziałach.
Dnia 23 X 1955 r. wybrano Komitet Rodzicielski. Ogólna liczba członków komitetu wynosiła 10 osób – 2 kobiety i 8 mężczyzn.
W roku szkolnym 1957/1958 uczyło się 57 uczniów, 5 klas. Rejon szkolny obejmował wieś Gułów, kol. Dębowica i kol. Glinki (Glinianki).
 |
| Mapka rejonu szkolnego Gułów w 1958 roku. Źródło: Archiwum Państwowe w Siedlcach |
W roku szkolnym 1959/1960 nauczycielami w Szkole Podstawowej w Gułowie byli Irena Rogulska i Henryk Olek (Olszewski). Do szkoły uczęszczało 70 uczniów – do 5 oddziałów - z Gułowa, Dębowicy i kol. Glinki.
W roku szk. 1961/1962 nauczycielami byli: kierownik Henryk Olszewski i Janina Falęta. Szkoła liczyła 5 oddziałów - 68 uczniów.
W latach 60. Henryk Olszewski przeniósł się do pracy do szkoły w Adamowie. Funkcję kierownika szkoły objęła Bolesława Gruba. Drugim nauczycielem była Anna Broda.
 |
| Ksiądz Marian Korniluk z dziećmi przed punktem katechetycznym, który mieścił się w domu Jana Leszko - 1970 r. Fotografię udostępnił Andrzej Chmielewski |
1 września 1975 roku powstały szkoły gminne. Od tego czasu szkoła w Gułowie była Punktem Filialnym Szkoły Podstawowej w Adamowie. Dyrektorem gminnym był Waldemar Tura.
W tym czasie szkoła mieściła się w budynku prywatnym u Stanisława Piętochy. Do swojej dyspozycji miała korytarz, salę lekcyjną i kancelarię. Nauka odbywała się w systemie zmianowym w klasach łączonych: oddział przygotowawczy i klasa I oraz klasa II i III. Nauczycielką w dalszym ciągu była Bolesława Gruba z Hordzieżki.
Z dniem 1 września 1978 r. pracę w szkole w Gułowie podjęła Krystyna Osypińska i pracowała tam do 31 sierpnia 1979 r.
Od stycznia 1983 r. do maja/czerwca 1983 r. w szkole pracowała Anna Chmiel (Golba). Zastępowała przebywającą na urlopie macierzyńskim Stanisławę Wrzosek.
Na początku lat 80. szkoła mieściła się w domu prywatnym w pomieszczeniach wynajętych u Jerzego Ponikowskiego.
Komentarze
Prześlij komentarz