Gustaw Szabłowski - wybitny leśnik

Przez blisko dwadzieścia lat był zwiazany z Gułowem i powiatem łukowskim. W Gułowie dzierżawił majątek od ks. Ludwiki Czartoryskiej. Działał w Łukowskim Sejmiku Powiatowym i Lubelskiej Radzie Wojewódzkiej. Był wybitnym leśnikiem, działaczem oświatowym i publicystą. 

Nagrobek rodziny Szabłowskich. Cmentarz parafii św. Wawrzyńca w Kutnie. 
Sektor 27, rząd 1, nr grobu 9. Fot. A. Bielawska

Gustaw Szabłowski urodził się 25 września 1875 r. we wsi Żabikowo. Był synem Wojciecha i Józefy z Oborskich. Ojciec Gustawa nie dożył narodzin syna - zmarł pół roku wcześniej. 

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. XIV.

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. XV, cz. 2

Studiował na wydziale leśnictwa w Instytucie Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Puławach. Jesienią 1895 r. wraz z innymi kolegami, przeważnie studentami IV kursu, został aresztowany i osadzony w Cytadeli za udział w tajnej organizacji Związek Młodzieży Polskiej, której celem była walka z caratem. [O okolicznościach aresztowania można przeczytać więcej tutaj: Wspomnienia puławskie str. 108]. W konspiracji działał pod pseudonimem "Szablon". Dyplom leśnika uzyskał  w 1902 r.

Kurier Warszawski. R. 82, 1902 r., nr 305 Żródło

Dnia 4 lutego 1903 r. zawarł zwiazek małżeński z Zofią Drabińską, córką Juliana i Wandy z Boczkowskich. Ślub odbył się w kościele Św. Andrzeja w Warszawie, a obrzędu zaślubin dopełnili ks. Jan Gralewski i ks. Solnicki. Świadkami na ślubie byli inżynier Kazimierz Drabiński, brat panny młodej oraz Czesław Telatycki. 

Gazeta Polska. R. 72, nr 35 Źródło

Akt ślubu spisano 7 lutego 1903 r. w parafii panny młodej - Tuczna, urodzonej i zamieszkałej w miejscowości Krzywowólka.

Podpisy Zofii i Gustawa Szabłowskich oraz świadków pod aktem ślubu Źródło

W 1904 r. w Krzywowólce przyszedł na świat ich pierworodny syn Wacław, a w 1907 r. w miejscowości Tuczna urodziła się córka Irena Zofia. 

Na dalsze lata przypada okres działalności w Centralnym Towarzystwie Rolniczym oraz Warszawskim Towarzystwie Dobroczynności, z ramienia którego objął nadzór nad lasami w dobrach Gościeradów.

[Trzeba tutaj wspomnieć, iż właścicielem dóbr Gościeradów był hr. Eligiusz Suchodolski, starszy syn hr. Franciszka Suchodolskiego, właściciela dóbr Wojcieszków w powiecie łukowskim, który po bezpotomnej śmierci zapisał cały swój majątek Towarzystu Dobroczynnemu].

Kurjer Warszawski. R.90, 1910, nr 347 Źródło

Goniec Wieczorny. 1910, no 562 Źródło

Kurjer Polski. R. 14, 1911, no 19 Źródło

Kurjer Warszawski: dodatek poranny. R. 92, 1912, nr 210  Źródło

 

Kurjer Warszawski: dodatek poranny. R.92, 1912, nr 289 Źródło

Goniec Wieczorny. 1913, nr 95  Źródło

W czerwcu 1913 r. był jednym z organizatorów i wykładowców kursów dla podleśnych. 

Kurjer Polski. R. 16, 1913, nr 134 Źródło

Uczestnicy i organizatorzy kursów dla leśników podczas wycieczki do Wilanowa. 

Wieś i Dwór: dwutygodnil. R. II. Lipiec 1913. Zeszyt XIII-XIV, s. 10 Źródło

W tym czasie Gustaw Szabłowski publikuje też sporo artykułów z dziedziny leśnictwa w "Leśniku Polskim" i "Gazecie Rolniczej", m.in. dość obszerny artykuł o uprawie wierzby koszykarskiej,

"Kurjer Polski" R. 16, 1913, nr 25 

W 1914 r. Gustaw Szabłowski w dalszym ciągu jest zwiazany z warszawskim Towarzystwem Dobroczynności oraz Gościeradowem.

"Kurjer Warszawski" R. 94, 1914, nr 144

 

Wkrótce po odzyskaniu przez Polskę niepodległości przybył do Gułowa w powiecie łukowskim, gdzie gospodarował na wydzierżawionych od ks. Ludwiki Czartoryskiej 500 ha gruntu. Wspomnieć należy, że dobrami Czartoryskich Gułów i Osmolice zarządzał przyjaciel Gustawa, również "Puławiak" Stanisław Leśniowski.

W 1924 roku razem ze Stanisławem Leśniowskim i Aleksandrem Zalewskim założyli spółkę "Karp", której celem m.in. było zakładanie gospodarstw rybnych i plantacji wikliny.

Obwieszczenia Publiczne: dodatek do Dziennika Urzędowego Ministerstwa Sprawiedliwości. R. 8, Nr 92 (18 października 1924 r.) Źródło

Oprócz działalności zwiazanej z prowadzeniem gospodarstwa znajdował również czas na działalność samorządową, społeczną i charytatywną. Od 1920 r. był członkiem Wydziału Powiatowego Sejmiku Łukowskiego oraz delegatem sejmiku do Lubelskiej Rady Wojewódzkiej.

Był wiceprezesem Związku Ziemian w Łukowie.

Hojną ręką wspierał różne zbiórki pieniężne, tak jak ta, na pomnik Chopina, a także na uczczenie pamięci o Henryku Sienkiewiczu oraz pomoc dla wdów i sierot po poległych legionistach (1916 r.). Był wyróżniającym się opiekunem szkoły powszechnej w Gułowie.

Kurjer Warszawski. R. 106, 1926, nr 313 Źródło

Pod koniec życia spełnił swoje największe marzenie o posiadaniu własnego majątku. Nabył majątek Komadzyn w powiecie kutnowskim, gdzie zmarł 23 sierpnia 1937 roku. Pochowany na cmentarzu parafii św. Wawrzyńca w Kutnie.

 

Kapliczka Matki Bożej w Komadzynie Źródło

Po śmierci Gustawa Szabłowskiego w Komadzynie gospodarowała żona z dziećmi. Niestety trud jego życia zabrała wojna. Rodzina została wysiedlona. Zofia z córką Ireną, dziennikarką, znalazła schronienie początkowo w Warszawie a następnie w Osmolicach u Stanisława Leśniowskiego. Później przeniosły się do Woli Gułowskiej, gdzie zamieszkały u Mianowskich w dworku pod murami kościoła. Mąż Ireny, Przemysław Kowalski, dziennikarz, ppor. rez. w 1 Pułku Ułanów Krechowieckich walczył pod Kijanami, gdzie 28 września 1939 r. został ciężko ranny. Zmarł 2 grudnia 1939 r. w szpitalu PCK w Lublinie. Syn Ireny, Przemysław Maria Kowalski, urodził sie już po śmierci ojca. Irena Kowalska zmarła w 1991 r. w Nowym Sączu. 

Syn Gustawa, Wacław Szabłowski, był inżynierem leśnikiem. Ukończył SGGW w Warszawie. Z żoną Eugenią z domu Senator doczekali się dwoje dzieci. Zmarł w 2001 r.

Zofia Szabłowska zmarła w 1974 r. w Płocku. Spoczęła obok męża w rodzinnym grobowcu w Kutnie.

Po wojne majatek Komadzyn został znacjonalizowany przez komunistyczne władze. Obecnie na tym terenie znajdują się ogródki działkowe.

 D. K.

Bibliografia:

Wspomnienia Puławskie. Wydawnictwo Stowarzyszenia Wychowańców byłego Instytutu Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa w Puławach - red. Tadeusz Chwalibóg, Warszawa 1933

Krzykała Stanisław, Studenci Instytutu Rolniczo-Leśnego w Puławach w walce z caratem : (1869-1914)

Księga Adresowa Polski dla Handlu, Przemysłu, Rzemiosł i Rolnictwa, 1929 r.

A. Pitucha, Ziemiaństwo na Lubelszczyżnie w latach 1918 - 1939, s. 130 https://repozytorium.kul.pl/bitstream/20.500.12153/1643/4/Bak_Pitucha_ziemianstwo_na_Lubelszczyznie.pdf