Bronisław Grabowski (1908 - 1987) - ogrodnik

Urodził się 11 grudnia 1908 r. w Krzynowłodze Małej w powiecie przasnyskim, jako syn Franciszka i Józefy ze Szczuckich. Gdy miał 6 lat, zmarł mu ojciec. Naukę rozpoczął w szkole podstawowej w Krasnem, w powiecie ciechanowskim. Od 1 listopada 1925 r. do 20 października 1927 r. odbywał praktyki ogrodnicze w ogrodach ks. Ludwiki Czartoryskiej w Krasnem. W tym czasie zapoznał się z przyspiesznikami (inspektami) oraz zasadami prowadzenia szkółek owocowych. W latach 1928 - 1931 pobierał nauki w Szkole Ogrodniczej Wielkopolskiej Izby Rolniczej w Koźminie. Od 1 października 1932 r. do 5 kwietnia 1933 r. pracował jako pomocnik ogrodnika w Krasnem, a od 7 kwietnia 1933 r. do 31 marca 1937 r. w ogrodach ordynacji Czartoryskich w Gołuchowie, gdzie rówinież jako pomocnik ogrodnika prowadził szkółki drzew owocowych, inspekta, szklarnie z winoroślami i cieplarnie oraz zajmował się sadem. Od 20 stycznia do 16 lipca 1934 r. samodzielnie kierował ogrodem warzywnym.

1 lipca 1937 r. rozpoczął pracę na stanowisku samodzielnego ogrodnika w majątku ks. Ludwiki Czartoryskiej w Gułowie, w powiecie łukowskim. Gospodarstwo sadowniczo - ogrodowe obejmowało 12 ha młodego sadu owocowego, przy którego zakładaniu współpracował, 2 ha warzywników, plantacji truskawek itp. Dla produkcji warzyw i nowalii prowadził inspekta w ilości 62 okien. W zakres jego prac wchodziła również produkcja nasion, prowadzenie kwietników i opieka nad ponad 3 ha parku. 

30 grudnia 1940 r. zawarł związek małżeński z Aleksandrą Plewka, urodzoną w 1913 r. w Gułowie, córką Wojciecha i Feliksy z Jureckich. Ślub odbył się w kościele w Adamowie. Mieli czterech synów: Mirosława, Zygmunta, Zbigniewa i Franciszka. 

W 1944 r. na skutek przemian ustrojowo - gospodarczych Nadleśnictwo Gułów ks. Ludwiki Czartoryskiej, oficjalny pracodawca Bronisława Grabowskiego,  przestało istnieć. Na świadectwie pracy wystawionym w dniu 31 sierpnia 1944 r. przez nadleśniczego i administratora dóbr Gułów i Osmolice, inż. Wacława Geldnera czytamy, iż był on sumiennym i dobrym pracownikiem. 

Od września 1944 r. do 1 października 1945 r. był zatrudniony przez Nadleśnictwo Państwowe Adamów z siedzibą w Gułowie, jako samodzielny ogrodnik w gospodarstwie ogrodowym o powierzchni 15 ha w Gułowie, w charakterze pracownika kontraktowego. Z zajmowanego stanowiska został zwolniony na skutek likwidacji przez Dyrekcję Lasów Państwowych gospodarstwa ogrodniczego jako samodzielnej jednostki gospodarczej. 

Po 1945 r. Bronisław Grabowski pracował jako ogrodnik w Krzywdzie. 

30 grudnia 1972 r. w Krzywdzie zmarła jego żona - Aleksandra Grabowska, a on sam odszedł z tego świata 6 lipca 1987 r. w swoim mieszkaniu w Krzywdzie. Oboje są pochowani na cmentarzu parafialnym w Radoryżu Kościelnym.

Aleksandra i Bronisław Grabowscy - 1940 r.

Bronisław Grabowski z wnukami - 6 IX 1986 r. 

Grób rodziny Grabowskich na cmentarzu w Radoryżu Kościelnym.

Tablica nagrobna.

Dom ogrodnika obecnie - Gułów 2022 r.

Dom ogrodnika w Gułowie - 1963 r. 

Podziękowania

Serdeczne podziękowania kieruję do Pani Agnieszki Czajka, wnuczki Bronisława Grabowskiego, za poświęcony czas, informacje oraz udostępnienie pamiątek po dziadku, bez których opracowanie tak szczegółowej biografii byłoby niemożliwe.

Danuta Kachniarz